De Nederlandse beroepsbevolking is overzichtelijk ingedeeld in grote 
werkgevers, vakbonden, banen en uitkeringen. Dat er ook nog kleine 
zelfstandigen bestaan blijkt lastig, en dat zullen ze weten ook. Er zijn er die 
het ene jaar dertig duizend gulden inkomsten hebben, het andere jaar een 
ton. Zelf heb ik wel eens een jaartje elfduizend verdiend zonder naar de 
bijstand te rennen. Dat kan gebeuren, dan heb je gewoon lekker veel vrij, 
en inkomstenderving compenseer je door andere jaren weer flink te pezen. 
Dat is namelijk het kenmerk van een zelfstandige, dat hij eigen baas wil en 
kan zijn. Als hij betutteld en financieel gepamperd zou willen worden, neemt 
hij wel een baan of gaat z’n hand ophouden. Maar in de toekomst moet het 
dus afgelopen zijn met die vrije jongens en meisjes. Te beginnen met hun 
keuzevrijheid als het om ziektekostenverzekering gaat. Vroeger waren 
zelfstandigen uitgesloten van het ziekenfonds, zelfs als ze minder 
verdienden dan een bijstandstrekker. Er is echter een quasi sociale wet 
verzonnen die kleine ondernemers van de ene dwang naar de andere 
sluist: nu móét een zelfstandige onder de inkomensgrens in het 
ziekenfonds. 
Onlangs bracht het College voor Zorgverzekeringen CVZ een rapport uit ter 
evaluatie van deze regeling. Een gruwelijk staaltje van eenzijdigheid, 
belangenpolitiek en onwil om zich in de ruim veertigduizend zelfstandige 
ondernemers in te leven die hier financiële schade door lijden, plus de 
rechtsonzekerheid die dit voor hen meebrengt door verlies van 
verzekeringsvoorwaarden, en de rechtsongelijkheid ten opzichte van 
werknemers aangaande referteperiode en dergelijke. Nee hoor, het CVZ 
"acht een keuzemogelijkheid tussen ziekenfonds of particuliere verzekering 
niet nodig". Zonder argumentatie of toelichting! Terwijl alle nadelen van de 
regeling uitsluitend het gevolg zijn van deze opgelegde verplichting, 
waartegen 39.142 bezwaarschriften zijn ingediend. Op een totaal van 
ongeveer 90.000 voor verplichting in aanmerking komende maar particulier 
verzekerde ondernemers is dat bijna vijftig procent! Over de 800 
beroepsprocedures is in de conclusies van het CVZ niets terug te vinden. 
Ook niet dat van de ondernemers die konden kiezen wat betreft de 
referteperiode, er tweemaal zoveel niet als wel in het ziekenfonds wilden 
(14.716 tegenover 7.779). 
Met laf commentaar "wegens het ontbreken van ervaringsgegevens" stapt 
het CWZ-rapport over het jojo-effect heen waar vrijwel alle protesterende 
belanghebbenden, ervaringsdeskundigen bij uitstek, op wezen. Dus 
moeten veertigduizend zelfstandigen met sterk wisselende inkomens het 
ene jaar in het fonds om er het volgende weer uitgegooid te worden. Kostte 
een particuliere verzekering tot nog toe maximaal 2000 gulden per jaar 
(met hoog eigen risico - zeer populair onder gezonde ondernemers) nu 
wordt het zo dat je, als je beter verdient in een jaar dat je in het ziekenfonds 
zit (op basis van mindere inkomsten uit vorige jaren) gauw het dubbele kwijt 
bent, aan 8,1 procent van het belastbaar inkomen, plus nominale premie. 
Voorts walst het nonchalant over het ontbreken van een behoorlijke 
terugkeergarantie heen. Minister Borst probeerde dat een beetje te 
vergoelijken - ach gut - door een beroep op het filantropisch hart van de 
verzekeraars te doen. Dat zijn nogal liefdadige instellingen: slechts een 
paar kennen een terugkeerregeling. Dat zij uiteenlopende en dure 
voorwaarden bij terugkeer stellen, vermeldt het rapport niet. Evenmin dat 
een aantal grote verzekeraars in het geheel geen terugkeerregeling kent.
Krijgt een kleine zelfstandige in een ziekenfondsjaar bijvoorbeeld kanker, 
geneest daarvan en gaat weer zo leuk verdienen dat hij uit dat ziekenfonds 
moet, dan is hij bij zijn particuliere verzekering niet meer tegen 
kankerbehandelingen verzekerd. Want verzekeraars mogen, in 
tegenstelling tot de fondsen, zelf beslissen wie en wat ze uitsluiten.
Een gedrocht van een regeling die enerzijds de hebzucht, en anderzijds de 
desinteresse bewijst van degenen die wetten bedenken en uitvoeren, en 
zelf in loondienst zijn, dus geen verzekeringsproblemen kennen.